چیزی که از این درس میبری
- وقتی با عجله به یه محیط کاری تمیز نیاز داری، با git stash کارهای کامیتنشده رو بذار کنار.
- دستور git stash pop ادیتهات رو برمیگردونه؛ اگه کانفلیکت پیش بیاد، گیت به جای پاک کردن، استش رو امن نگه میداره.
- دستور git reflog تمام جابهجاییهای HEAD رو ثبت میکنه و باعث میشه کامیتهای «گمشده» قابل بازیابی باشن.
فهرست این درس۷
۰۱پارک کردن کارها
git stash: قفسه دمدستی
وقتی کدهات نصفهکارهست، اگه فایلهای تغییرکرده با هم کانفلیکت داشته باشن گیت نمیذاره راحت برنچ رو عوض کنی. اجرای git stash تمام ادیتهای ردگیریشده رو برمیداره و میذاره توی یه پشته موقت، و پروژهت رو کاملاً تمیز تحویلت میده.
داری فرایند پرداخت رو روی برنچ feature/cart مینویسی. یه هاتفیکس روی main پیش میاد که ۵ دقیقه کار داره. دستور git stash رو میزنی، میری روی main، باگ رو فیکس میکنی و کامیت میزنی. بعد برمیگردی و با git stash pop همهچی رو دقیقاً از همونجا ادامه میدی.
۰۲قدمبهقدم
چرخه چهار مرحلهای استش
- ۱. پارک تغییرات با git stash
ادیتهای کامیتنشدهت رو توی پشته استش ذخیره میکنه و ورکینگ تری رو ریست میکنه به آخرین کامیت (HEAD).
- ۲. انجام کار فوری
برنچ رو عوض میکنی، باگ رو فیکس میکنی، تستی که زدی رو چک میکنی و یه کامیت تمیز میزنی.
- ۳. برگشت به برنچ خودت
با دستور git switch برمیگردی به همون برنچ اصلی که داشتی روش کار میکردی.
- ۴. بازگردانی با git stash pop
تغییرات ذخیرهشده رو دوباره روی فایلهات اعمال میکنه و اون استش رو از لیست پاک میکنه.
خودت رو امتحان کنسؤال ۱ از ۵
کاوه ۴۰ خط کد کامیتنشده توی payment.go داره. تیملیدش ازش میخواد همین الان بره روی main و یه غلط املایی فوری رو درست کنه. کاوه اول باید چیکار کنه؟
- اون ۴۰ خط رو پاک کنه تا پوشهش تمیز بشه و بعداً از حفظ دوباره بنویسه
- دستور git stash رو بزنه تا قبل از عوض کردن برنچ، تغییراتش با خیال راحت ذخیره بشن
- دستور git reset --hard رو بزنه تا گیت مجبور بشه برنچ رو عوض کنه
- یه کامیت نصفهکاره با پیام 'wip' بسازه و مستقیم push کنه روی پروداکشن
جواب رو ببین
دستور git stash رو بزنه تا قبل از عوض کردن برنچ، تغییراتش با خیال راحت ذخیره بشن
دقیقاً درسته. دستور git stash اون ۴۰ خط رو تمیز میذاره کنار تا کاوه بدون هیچ دردسری بره روی main و بعداً کارش رو برگردونه.
خودت رو امتحان کنسؤال ۲ از ۵
نگار git stash pop رو اجرا کرد و علامتهای کانفلیکت مرج رو توی فایلهاش دید. چون کانفلیکت پیش اومد، گیت به هر حال استش رو پاک کرد و نسخه ذخیرهشدهش از بین رفت.
- درست
- نادرست
جواب رو ببین
نادرست
غلطه. گیت خیلی محتاطه: وقتی pop باعث کانفلیکت میشه، گیت اون استش رو توی لیستت دستنخورده باقی میذاره تا هیچوقت کارهای ذخیرهشدهت نپره.
۰۳جعبه سیاه گیت
دستور git reflog: تور نجات واقعی
خیلی از تازهکارها فکر میکنن اگه دستور git reset --hard بزنن، کامیتهاشون برای همیشه نابود میشه. اما در واقعیت، گیت به این سادگیها دیتا رو درجا پاک نمیکنه. دستور git reflog تکتک موقعیتهایی رو که HEAD در ۳۰ تا ۹۰ روز گذشته بهشون اشاره کرده ثبت میکنه؛ حتی کامیتهایی که با ریست یا ریبیس «حذف» شدن.
اشتباهی git reset --hard HEAD~2 زدی و ۲ تا کامیت از توی git log غیب شدن؟ بنویس git reflog، هش کامیت قبل از ریست رو پیدا کن و با git reset --hard <hash> بپر برگرد روش.
تاریخچه مرورگر در برابر بوکمارکها
برنچها مثل بوکمارکهای مرورگر هستن: اگه یه بوکمارک رو جابهجا یا پاک کنی، دیگه اون صفحه رو توی نوارت نمیبینی. ولی تاریخچه (history) مرورگر در هر صورت تمام صفحاتی که دیدی رو ثبت کرده. دستور git log فقط بوکمارکهای فعلی رو نشون میده؛ ولی git reflog نوار کامل تاریخچهته. جایی که این تشبیه با واقعیت فرق داره: تاریخچه مرورگر تا وقتی دستی پاک نشه تا ابد میمونه، اما گیت لاگهای بدون ارجاع ریفلاگ رو بعد از تقریباً ۳۰ تا ۹۰ روز خودکار پاک میکنه.
خودت رو امتحان کنسؤال ۳ از ۵
هر دستور رو به کاربرد اصلیش وصل کن
- git stash
- git stash pop
- git reflog
- git stash list
جواب رو ببین
- git stash → ادیتهای کامیتنشده رو میذاره کنار تا پوشه پروژه تمیز بشه
- git stash pop → ادیتهای ذخیرهشده رو برمیگردونه و از استش حذف میکنه
- git reflog → موقعیتهای اخیر HEAD رو نشون میده تا کامیتهای گمشده پیدا بشن
- git stash list → تمام استشهای ذخیرهشده فعلی رو لیست میکنه
۰۵قدمبهقدم
چطور یه کامیت «پاکشده» رو نجات بدی
- ۱. هول نشو و دستور git reflog رو بزن
این دستور جابهجاییهای اخیر HEAD رو لیست میکنه. دنبال حرکتی بگرد که دقیقاً قبل از اشتباهت بوده، مثلاً commit: add login page.
- ۲. هش کامیت رو کپی کن
هر خط ریفلاگ سمت چپش یه هش ۷ کاراکتری داره، مثل 3a9f1b2 یا یه پوینتر مثل HEAD@{1}.
- ۳. برنچت رو به اون کامیت برگردون
دستور git reset --hard <hash> رو بزن تا پوینتر برنچت برگرده روش، یا اینکه یه برنچ جدید از اون هش بساز.
خودت رو امتحان کنسؤال ۴ از ۵
توی هر موقعیت باید سراغ کدوم ابزار بری؟
- میخوای سریع برنچ رو عوض کنی تا PR همتیمیت رو تست کنی، بدون اینکه کدهای نصفهکارهت کامیت بشن
- دستور git reset --hard زدی و ۲ تا کامیت آخرت از توی git log غیب شدن
- ریبیس به مشکل خورده و میخوای برنچت رو برگردونی به وضعیت ۱ ساعت پیش
- میخوای آخرین تغییرات برنچ main رو pull کنی ولی گیت هشدار میده که ادیتهای محلیت رونویسی میشن
- اشتباهی یه برنچ محلی رو پاک کردی که توش کامیتهایی داشتی که یادت رفته بود push کنی
جواب رو ببین
git stash: میخوای سریع برنچ رو عوض کنی تا PR همتیمیت رو تست کنی، بدون اینکه کدهای نصفهکارهت کامیت بشن, میخوای آخرین تغییرات برنچ main رو pull کنی ولی گیت هشدار میده که ادیتهای محلیت رونویسی میشن
git reflog: دستور git reset --hard زدی و ۲ تا کامیت آخرت از توی git log غیب شدن, ریبیس به مشکل خورده و میخوای برنچت رو برگردونی به وضعیت ۱ ساعت پیش, اشتباهی یه برنچ محلی رو پاک کردی که توش کامیتهایی داشتی که یادت رفته بود push کنی
قوانین طلایی امنیت در گیت
- تقریباً غیرممکنه کامیتها رو اتفاقی گم کنی: وقتی کامیت زدی، گیت اون اسنپشات رو توی دیتابیسش نگه میداره حتی اگه برنچت رو ریست کنی.
- تغییرات کامیتنشده آسیبپذیرن: قبل از عوض کردن برنچ یا آزمایش کردن، کدهای بههمریختهت رو با git stash امن کن.
- دستور pop موقع کانفلیکت امنه: اگه اعمال کردن استش باعث کانفلیکت بشه، گیت هیچوقت خودکار اون استش رو پاک نمیکنه تا کدت نپره.
- ریفلاگ کاملاً محلیه: ریفلاگ فقط اتفاقات روی سیستم خودت رو ثبت میکنه؛ بین چند تا سیستم یا روی گیتهاب سینک نمیشه.
خودت رو امتحان کنسؤال ۵ از ۵
اشک سارا دراومده چون دستور git reset --hard HEAD~1 زده و فکر میکنه کار کل امروزش برای همیشه پاک شده. بهش چی میگی؟
- دیگه برای همیشه پاک شده؛ دفعه بعد از پوشه پروژه روی دسکتاپت یه کپی بگیر
- گیت رو دوباره نصب کن تا ریست خودبهخود لغو بشه
- دستور git reflog رو بزن تا هش کامیتِ قبل از ریست رو پیدا کنی، بعدش با ریست یا ساختن برنچ برگرد روش
- دستور git reset فایلها رو برای همیشه از دیسک پاک میکنه و سارا مجبوره کدها رو از اول بنویسه
جواب رو ببین
دستور git reflog رو بزن تا هش کامیتِ قبل از ریست رو پیدا کنی، بعدش با ریست یا ساختن برنچ برگرد روش
دقیقاً درسته! آبجکت کامیت هنوز توی دیتابیس داخلی گیت هست. دستور git reflog هشش رو نشون میده تا بتونه ظرف چند ثانیه نجاتش بده.
۰۷جمعبندی
مرور درس
- وقتی با عجله به یه محیط کاری تمیز نیاز داری، با git stash کارهای کامیتنشده رو بذار کنار.
- دستور git stash pop ادیتهات رو برمیگردونه؛ اگه کانفلیکت پیش بیاد، گیت به جای پاک کردن، استش رو امن نگه میداره.
- دستور git reflog تمام جابهجاییهای HEAD رو ثبت میکنه و باعث میشه کامیتهای «گمشده» قابل بازیابی باشن.
- هارد ریست فقط پوینتر برنچ رو جابهجا میکنه، ولی خود کامیت تا هفتهها با خیال راحت توی دیتابیس گیت باقی میمونه.
به سبک خودت یادش بگیر.
توی اپ از یادآی بخواه این درس رو سادهتر توضیح بده، از زندگی خودت مثال بزنه یا عمیقتر بره. بعد یه مسیر کامل دور هدف خودت بساز.