کمتر به اشتراک بذار، از قصد
می‌بینی کلاهبردارها چطور از چیزهایی که پست می‌کنی داستان باورپذیر می‌سازن، یاد می‌گیری کدوم دسترسی اپ‌ها منطقیه، و یه چکاپ ده‌دقیقه‌ای حریم خصوصی روی گوشی و پیام‌رسان‌هات انجام می‌دی.
مواد خام
کلاهبردار از پست‌های خودت کار می‌کنه
پیامی که مدرسه‌ی بچه‌ت، محل کارت یا اینکه سفری رو می‌دونه، واقعی به نظر میاد، چون تا حدی واقعیه. بیشتر این جزئیات از پست‌ها، پروفایل‌ها و گروه‌های عمومی میاد. هر چی یه غریبه تو پنج دقیقه کمتر بتونه درباره‌ت بفهمه، گول زدنت سخت‌تره.
«سلام، از دفتر مدرسه تماس می‌گیرم. دخترتون سحر سر زنگ ورزش دستش آسیب دیده، لطفاً هزینه‌ی درمونگاه رو از این لینک پرداخت کنید.» اسم و مدرسه از یه پست عمومی تولد دراومده بود.
خودت رو امتحان کن
پریسا تو فرودگاه یه استوری عمومی می‌ذاره: عکس کارت پروازش و «دو هفته استانبول، بالاخره!» مشکل واقعی این پست کجاشه؟
- هیچ‌جاش: استوری بعد از یه روز پاک می‌شه، پس خطری نداره
- اطلاعات کارت پرواز، و اینکه گفته دو هفته خونه نیست
- اسم شهر، چون نشون می‌ده با کدوم ایرلاین رفته
- کلمه‌ی «بالاخره»، چون نشون می‌ده زیاد سفر نمی‌ره
جواب رو ببین
اطلاعات کارت پرواز، و اینکه گفته دو هفته خونه نیست
آره. اسم و کد رزروی که روی کارت پروازه ممکنه برای باز کردن رزروش کافی باشه، و یه «دو هفته نیستم» عمومی به هر کسی می‌گه خونه‌ش خالیه. عکس‌ها رو می‌تونه وقتی برگشت بذاره.
دسترسی اپ‌ها
به هر اپ فقط چیزی رو بده که کارش لازم داره
گوشیت قبل از اینکه یه اپ از موقعیت مکانی، مخاطب‌ها، دوربین، میکروفون یا عکس‌هات استفاده کنه ازت می‌پرسه. یه سؤال بپرس: کار این اپ اینو لازم داره؟ اگه آره، هر جا گوشیت این گزینه رو داره، «فقط هنگام استفاده از اپ» رو انتخاب کن. بعداً هم می‌تونی همه‌ی دسترسی‌ها رو تو تنظیمات گوشیت ببینی و عوض کنی.
اپ نقشه موقع مسیریابی به موقعیتت احتیاج داره. ساعت ۳ صبح که خوابی نه.
کلید برای تعمیرکارهای خونه
لوله‌کشی که آشپزخونه‌ت رو درست می‌کنه کلید در ورودی رو لازم داره، نه کلید کشوی میز کارت رو. دسترسی‌ها هم همین‌طورن: هر اپ فقط به اتاق‌هایی راه داره که کارش لازم داره. جایی که این تشبیه جواب نمی‌ده: دسترسی رو هر وقت بخوای می‌تونی پس بگیری، ولی چیزی که اپ قبلاً کپی کرده، مثل کل لیست مخاطب‌هات، کپی‌شده می‌مونه.
خودت رو امتحان کن
این درخواست برای اون اپ منطقیه؟
- اپ نقشه موقعیت مکانیت رو می‌خواد
- اپ چراغ‌قوه مخاطب‌هات رو می‌خواد
- اپ تماس تصویری دوربین و میکروفون رو می‌خواد
- ماشین‌حساب همیشه موقعیت مکانیت رو می‌خواد
- اپ ویرایش عکس به عکس‌هات دسترسی می‌خواد
- یه بازی پازل ساده می‌خواد پیامک‌هات رو بخونه
جواب رو ببین
منطقیه: اپ نقشه موقعیت مکانیت رو می‌خواد, اپ تماس تصویری دوربین و میکروفون رو می‌خواد, اپ ویرایش عکس به عکس‌هات دسترسی می‌خواد
مشکوکه: اپ چراغ‌قوه مخاطب‌هات رو می‌خواد, ماشین‌حساب همیشه موقعیت مکانیت رو می‌خواد, یه بازی پازل ساده می‌خواد پیامک‌هات رو بخونه
پیام‌رسان‌ها
تنظیم‌هایی که غریبه‌ها باهاش بهت می‌رسن
بیشتر پیام‌رسان‌ها بهت اجازه می‌دن انتخاب کنی کی شماره تلفن، عکس پروفایل و آخرین بازدیدت رو ببینه، و کی بتونه تو گروه اضافه‌ت کنه یا بهت زنگ بزنه. خیلی وقت‌ها پیش‌فرضشون «همه»ست. گذاشتنشون روی «مخاطب‌هام» جلوی بخش بزرگی از گروه‌های کلاهبرداری و پیام‌های «پشتیبانی» جعلی رو می‌گیره.
غریبه‌ای که نه شماره‌ت رو می‌بینه، نه عکست رو، و نه می‌تونه تو یه گروه بندازدت، تقریباً هیچی برای شروع حرف نداره.
چکاپ ده‌دقیقه‌ای حریم خصوصی
- دسترسی‌های گوشی
صفحه‌ی حریم خصوصی یا دسترسی‌ها رو تو تنظیمات باز کن. اول موقعیت مکانی، مخاطب‌ها و میکروفون رو نگاه کن و هر چی به کار اون اپ نمی‌خوره رو خاموش کن.
- حریم خصوصی پیام‌رسان
شماره تلفن، آخرین بازدید، عکس پروفایل، گروه‌ها و تماس‌ها: هر کدوم رو بذار روی «مخاطب‌هام» یا «هیچ‌کس».
- پروفایل‌های اجتماعی
تصمیم بگیر هر حساب لازمه عمومی باشه یا نه. ببین بیو و پست‌های قدیمیت درباره‌ی کار، خانواده و محل زندگیت چی می‌گن.
- خودت رو سرچ کن
اسم و شماره‌ت رو جست‌وجو کن. چیزی که یه غریبه تو پنج دقیقه پیدا می‌کنه، همونیه که کلاهبردار ازش استفاده می‌کنه.
خودت رو امتحان کن
علی یه عکس از بالکن خونه‌ش رو «به صورت فایل» می‌فرسته، نه عکس معمولی، که کیفیتش کم نشه. این فایل ممکنه هنوز جایی که عکس گرفته شده رو همراهش داشته باشه.
جواب رو ببین
درست
درسته. اگه دوربینت موقعیت رو ذخیره کنه، مکان توی خود فایل عکس نوشته می‌شه. خیلی از اپ‌ها وقتی عکس معمولی رو فشرده می‌کنن اینو پاک می‌کنن، ولی فرستادن به صورت فایل معمولاً نسخه‌ی اصلی رو با همون موقعیت می‌فرسته. می‌تونی ذخیره‌ی موقعیت رو تو تنظیمات دوربین خاموش کنی.
خودت رو امتحان کن
غریبه‌ها مدام لیلا رو تو گروه‌های «قرعه‌کشی جایزه» اضافه می‌کنن و بعد بهش پیام خصوصی می‌دن. کدوم تغییر بیشتر از همه کمک می‌کنه؟
- هر گروه جدیدی رو به محض اینکه اومد ترک کنه
- عکس پروفایلش رو کارتونی کنه که کمتر جلب توجه کنه
- همه‌ی گروه‌ها رو گزارش کنه و صبر کنه پیام‌رسان کسایی که اضافه‌ش می‌کنن رو مسدود کنه
- فقط مخاطب‌ها بتونن تو گروه اضافه‌ش کنن و شماره‌ش رو از بقیه قایم کنه
جواب رو ببین
فقط مخاطب‌ها بتونن تو گروه اضافه‌ش کنن و شماره‌ش رو از بقیه قایم کنه
درسته. این کار دری رو که ازش استفاده می‌کنن می‌بنده. ترک کردن گروه‌ها یکی‌یکی هر مورد رو درمون می‌کنه ولی جلوی بعدی رو نمی‌گیره.
مرور درس
- هر جزئیاتی که عمومی پست می‌کنی، مصالح یه کلاهبرداری باورپذیرتره.
- به اپ‌ها فقط دسترسی‌هایی رو بده که کارشون لازم داره و «فقط هنگام استفاده» رو ترجیح بده.
- شماره، عکس، آخرین بازدید و اضافه شدن به گروه رو تو پیام‌رسان بذار روی «مخاطب‌هام» یا «هیچ‌کس».
- هیچ‌وقت عکس کارت ملی یا بانکی، کد یک‌بارمصرف یا جواب سؤال‌های امنیتی رو پست نکن.